Darmowa pomoc prawna. Kto i w jakich sprawach uzyska poradę?

W całej Polsce ma działać ponad półtora tysiąca punktów, w których będzie można uzyskać bezpłatną pomoc prawnika. Wyjaśniamy najważniejsze zasady.

Reklama

Każdy powiat ma obowiązek utworzyć na swoim terenie punkty pomocy prawnej. Adresy i telefony do takich punktów muszą być podane na stronach internetowych starostw, a często też gmin.

Jeśli ktoś nie ma możliwości sprawdzenia tego w internecie, uzyska numery telefonów w wydziale obsługi mieszkańców w starostwie.

Punkty pomocy prawnej muszą być czynne przez pięć dni w tygodniu, od poniedziałku do piątku, przez co najmniej cztery godziny dziennie.

Nasi eksperci objaśniają, jakie warunki trzeba spełnić, by uzyskać bezpłatną pomoc prawną i w jakiej sprawie.

Bez rejonizacji

Darmowe porady można uzyskać również poza swoim miejscem zamieszkania.

Przykładowo: jeśli jesteśmy w sporze ze swoim urzędem gminy, i nie chcemy korzystać z porady prawnika na miejscu, możemy jechać do punktu porad prawnych w innej, dowolnie wybranej miejscowości. Jedyny warunek: trzeba być uprawnionym do darmowej pomocy prawnej – w ramce poniżej podajemy wykaz takich osób.

Z jaką sprawą po poradę

W punktach pomocy prawnej jest udzielana pomoc z zakresu wielu dziedzin prawa.

Można uzyskać poradę:

– z prawa pracy (np. gdy pracodawca nie płaci za nadgodziny, nie udziela urlopu);

– w sprawach karnych (np. w sytuacji przemocy w rodzinie);

– w sprawach administracyjnych i ubezpieczeń społecznych (np. spory z ZUS-em);

– w sprawach rodzinnych (np. uzyskania alimentów, podziału majątku małżeńskiego, nabycia spadku);

– w sprawach dotyczących przygotowania się do rozpoczęcia działalności gospodarczej (m.in. jak załatwić formalności).

Ale uwaga! Nie uzyskamy darmowej porady w sprawach dotyczących prowadzenia firmy i związanych z nią podatków. Pomoc nie obejmuje też spraw z zakresu prawa celnego, dewizowego i handlowego.

Rodzaje wsparcia

Adwokat lub radca prawny udzieli profesjonalnej pomocy.

To, że pomoc prawna będzie bezpłatna, nie znaczy, że ma być gorsza! Uzyskamy więc:

– pełne informacje o swoich prawach i ewentualnych zobowiazaniach oraz

– wskazówki, jak możemy rozwiązać swój problem prawny: adwokat (radca prawny) pomoże nam sporządzić pismo wymagające wiedzy prawniczej.

Takim pismem może być np. wniosek do sądu o zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika z urzędu (przykładowy WZÓR wniosku obok). Koszty sądowe bowiem to dla wielu osób bariera nie do pokonania!

Dlatego często takie osoby, które nie były w stanie ich pokryć, musiały rezygnować z dochodzenia swoich praw w sądzie. Nie było je też stać na wynajęcie adwokata.

Obecnie będą miały większe szanse na zwolnienie z kosztów sądowych, bo prawnik podpowie, jak dobrze uzasadnić taki wniosek do sądu.

Konieczne dokumenty

Osoba zwracająca się po darmową pomoc prawną będzie musiała wykazać, że ma do niej prawo.

Do punktu pomocy prawnej trzeba więc zabrać dokumenty poświadczające uprawnienia do darmowego wsparcia. Przykładowo może to być:

– oryginał albo odpis decyzji (zaświadczenia) o przyznaniu świadczenia z ośrodka pomocy społecznej;

– ważna Karta Dużej Rodziny;

– zaświadczenie potwierdzające, że dana osoba jest kombatantem lub ofiarą represji wojennych lub okresu powojennego;

– ważna legitymacja weterana albo legitymacja weterana poszkodowanego.

Uwaga! Zawsze należy też okazać dokument stwierdzający tożsamość.

Jak umówić się na wizytę

Zapytajmy w starostwie lub urzędzie gminy, jakie są zasady zapisów.

Każdy powiat ustala swoje reguły. Jest kilka możliwości zarezerwowania wizyty. Można:

– zapisać się telefoniczne, np. w biurze obsługi mieszkańców w gminie;

– zgłosić się osobiście w urzędzie lub

– zarejestrować się przez internet (niektóre urzędy gmin wprowadziły na swoich stronach internetowych specjalne zakładki, na których można sobie zarezerwować wizytę w punkcie porad prawnych).

Czego pomoc nie obejmuje

Adwokat czy radca prawny udzielający porady nie będzie pełnił funkcji pełnomocnika w sądzie.

Bezpłatna pomoc prawna jest bowiem udzielana tylko na miejscu, w wyznaczonych punktach, a doradzający tu prawnicy nie mogą nas reprezentować w sądzie. Pomogą jednak sporządzić projekt pisma o ustanowienie takiego pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowym.

Uwaga! Warto pamiętać o tym, że w wielu instytucjach państwowych również można uzyskać bezpłatną pomoc prawną. Istnieją też różne organizacje pozarządowe – stowarzyszenia i fundacje – służące pomocą prawną osobom, które się do nich zwrócą. Na kolejnych stronach znajdziecie adresy i telefony do takich miejsc.

Darmową pomoc prawną (na etapie przedsądowym) mogą otrzymać:

osoby, które w poprzednim roku miały przyznane świadczenie z pomocy społecznej, np. zasiłek stały, okresowy lub celowy; osoby posiadające ważną Kartę Dużej Rodziny; kombatanci i osoby będące ofiarami represji wojennych oraz okresu powojennego; weterani;

osoby, które nie ukończyły 26. roku życia; osoby, które ukończyły 65 lat; osoby, które znalazły się w sytuacji zagrożenia i poniosły straty materialne w wyniku klęski żywiołowej, katastrofy naturalnej lub awarii technicznej.

Podstawa prawna: art. 3, 4, 5, 11 ustawy z 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej (DzU z 2015 r. poz. 1255).

Artykuł pochodzi z kategorii: Porady prawne

Tekst pochodzi z magazynu

Tina

Zobacz również